De meeste ontdekkingen zijn eenvoudig
De meeste ontdekkingen zijn eigenlijk heel eenvoudig.
Lang geleden vroeg koning Hieron aan Archimedes of hij kon nagaan of zijn nieuwe kroon wel van puur goud was, want hij vertrouwde de maker niet. Daar moest Archimedes over nadenken, totdat hij…
Todat Archimedes in bad stapte, een lekker vol warm bad. En dus stroomde dat bad over toen hij er in ging zitten. Meteen wist hij het. “Eureka – ik heb het gevonden,” riep hij. Hij besefte, dat wanneer hij een blok lood in het water had gelegd, dat net zo zwaar was als hij, de overstroming kleiner was geweest. Waarom? 70 kilo lood neemt minder plek in dan 70 kilo mens. Er zit een verband tussen materiaal en het gewicht: het soortelijk gewicht!
Dus wat moest Archimedes doen om na te gaan of de kroon van puur goud was? Eerst de kroon wegen en daarna een stuk puur goud nemen dat net zo zwaar was als de kroon. Wanneer de kroon van puur goud was zou –ie in een bad net zoveel plaats innemen als dat stuk puur goud. Maar, nam –ie meer of minder plek in, dan had de goudsmid geknoeid.
De goudsmid viel door de mand na deze ontdekking. Hij had een deel zilver in de kroon verwerkt zodat hij een deel goud zelf kon houden.
Maar eenvoudig is wat anders dan simpel
Het gekke is, dat wanneer iets zo eenvoudig is, we het al snel simpel vinden. “Oh, is dat alles. Moet je me daar voor wakker maken?” Maar, simpel is iets anders dan eenvoudig.
Met simpel bedoel ik oppervlakkig, dingen die iedereen eigenlijk wel weet. Ik hoop, dat het voorbeeld van Archimedes duidelijk maakt, dat er verschil is tussen simpel en eenvoudig.
In de bijbel is veel eenvoudig maar niet simpel
Zo is het ook met de bijbel en met God. De meeste dingen zijn niet ingewikkeld, maar eenvoudig. Maar, dat is weer iets anders dan simpel.
Wat ik zo direct ga vertellen is ook eenvoudig. Je kunt het in drie woorden samenvatten en misschien zelfs met een woord, het kernwoord. Maar, het is niet simpel.
Om te voorkomen, dat je het simpel vindt, wil ik je een eindje meenemen op mijn ontdekkingsreis naar die drie woorden.
Het doel van het huwelijk: levenslange groei naar elkaar
Het begon een paar weken geleden. Ik schreef een trouwpreek voor twee mensen. Wanneer ik een preek schrijf, zoek ik die ene zin hebben, waarin alles zit opgesloten. Maar, die zin had ik nog niet. Vanwege de tijd moest ik beginnen. Toen schreef ik dit:
Net als het niet vanzelfsprekend is, dat God voor ons is, is het ook niet vanzelfsprekend dat man en vrouw één zijn. Ze beginnen juist uit elkaar. Voor man en vrouw is het vervolgens het doel om hun leven lang naar elkaar toe groeien, elkaar aanvullen, corrigeren, bijstaan, troosten, prijzen en blij zijn met en trots zijn op de ander en zo samen één te worden.
Dat is wat Genesis bedoeld. Zo komt het dat een man zich losmaakt van zijn vader en moeder en zich hecht aan zijn vrouw, met wie hij één van lichaam wordt.
Hoe verloopt die groei
Toen ik dat had opgeschreven, wilde ik natuurlijk vertellen, dat je moet werken om je relatie te laten groeien. Maar in het begin hoeft dat vaak niet zo, dan gaat alles vanzelf. Dus dat moest ik ook zeggen. Dat deed ik dan ook eerst.
Onbewuste groei
In het begin gaat dat hechten als vanzelf.
Je weet: “Wij vullen elkaar aan. Jose is wat afwachtend, Frans neemt initiatief. Frans zit vol drukte, Jose remt als dat nodig is. Jullie weten: “Wij passen bij elkaar. Wij denken hetzelfde over belangrijke momenten in ons leven. Wij staan hier bijvoorbeeld niet voor niets samen in de kerk. Dat is een keus die we allebei met heel ons hart hebben gemaakt.”
Wanneer je dit soort dingen merkt, voelt dat al als samen één zijn. Zolang dat naar elkaar toegroeien als vanzelf gaat is het goed, voelt het goed. Je groeit onbewust naar elkaar toe.
Bewuste groei
Goed, dat had ik gezegd. Nu had ik ruimte om dat andere te vertellen, dat je soms moet werken.
Er kan een moment komen, dat jullie je realiseren: “We hechten aan elkaar, maar net langs elkaar heen.” Of: “We zijn gestopt met naar elkaar toegroeien.” Dat moment beleef je misschien onafhankelijk van elkaar. Misschien gebeurt het wanneer het een periode heel druk is op de zaak bij Frans. Of, wanneer Jose door wat dan ook een tijdje stil is.
Wanneer dat gebeurt, realiseer je dan: “Wij waren op weg om samen één te worden. Nu moet ik dus bewust kiezen om die groei weer op gang te brengen.”
Realiseer je dan je trouwtekst. “Als God voor ons is… Zijn liefde voor ons kostte hem dus alles. Nu ben ik op eenzelfde punt: zoals Jezus zijn leven inzette voor mij, moet ik het mijne nu inzetten voor de ander.”
De ontdekking: liefde geven en je geliefd weten
En toen ik dat opschreef ontdekte ik het.
Tijdens die onbewuste groei naar elkaar neemt mijn liefde toe. Als vanzelf ga ik meer van de ander houden.
Maar, tijdens die bewuste groei, wanneer ik me moet inzetten voor die ander gebeurt iets anders. Wanneer ik echt tijd maakt voor een ander. Wanneer ik afspraken afzeg vanwege die ander. Wanneer ik iets opgeef; een carrière, misschien zelfs een vriendschap, een hobby, dan kan mijn liefde voor die ander groeien. Maar, dat is niet het belangrijkste. Het belangrijkste is, dat die ander ontdekt: “Ik ben geliefd.”
Snap je het verschil? Je liefde voor de ander kan groeien. Dat is een ding. Dat jij je bemind weet, dat is nog wat anders. Liefhebben en geliefd zijn, dat zijn twee zijden van één medaille. Dat is eenvoudig. Maar beseffen: “Ik ben geliefd.” Dat is heel diep. Dit is dus niet simpel.
Dit was mijn ontdekking: “Ik ben geliefd.” Ik weet niet of ik het kan overbrengen, maar dit is het. Dit is waar mensen naar op zoek zijn. Dit is wat mensen drijft of mensen stopt, het besef: “Ik ben geliefd,” of het ontbreken daarvan. Dit was mijn ontdekking: “Ik ben geliefd.”
Je geliefd weten kan in allerlei relaties
Beseffen, dat je geliefd bent, kan je overkomen in een huwelijk, maar daar is het niet toe beperkt. Het kan je ook gebeuren als kind: “Ik ben geliefd,” en je denkt aan je vader of moeder. Het kan tussen vrienden en vriendinnen of tussen broeders en zusters. Beseffen, dat je geliefd bent, kan in allerlei relaties.
Ook in de relatie met God
Het grootste is natuurlijk, wanneer we beseffen: “Ik ben geliefd door God zelf, de Schepper van hemel en aarde.”
Liefhebben en geliefd zijn, het zijn twee zijden van de medaille. De bijbel heeft het meestal over het eerste. Af en toe komt het tweede ook aan bod. En dat met een intensiteit die je bijna overrompelt. Ik noem drie voorbeelden uit het Oude Testament.
1) De stam Benjamin is Jedidja – Geliefde van de Heer
Aan het einde van zijn leven zegende Mozes de twaalf stammen van Israël. Dit is wat hij zei over de stam Benjamin:
De lieveling van de Heer mag bij hem schuilen.
Zijn kind omarmt hem van vroeg tot laat,
het nestelt zich veilig op zijn rug.
2) Salomo heet Jedidja – Geliefde van de Heer
Nadat het eerste kindje van David en Batseba was overleden, werd ze weer zwanger. Ze kreeg opnieuw een zoontje. De HEER had het kind lief en gaf het bij monde van de profeet Natan de naam Jedidja, “Lieveling van de Heer”.
Kun je het je voorstellen? “Zeg, Salomo” – want dat is de naam waaronder we dit kind beter kennen – “Zeg Salomo, heb jij nog een naam?” – veel koningen in het Oude Testament hadden twee namen. “Zeg Salomo, heb jij nog een naam?” “Ja, ik heet Jedidja, lieveling van de Heer. Ik ben geliefd door God.Zo heeft hij mij zelf genoemd.”
3) God kijkt naar zijn volk als naar zijn geliefden
Zijn geliefden, zo kijkt God naar zijn volk. Wanneer de stam Efraïm er een puinhoop van heeft gemaakt en treurt en zegt:
Ik ben tot inkeer gekomen,
ik sla mijzelf nu ik mijn hart doorzie.
Ik ben vol berouw, ik schaam mij diep,
ga gebukt onder de zonden van mijn jeugd.”
Dan zegt God dit:
Is Efraïm niet mijn geliefde zoon,
is hij niet mijn oogappel?
Telkens als ik over hem spreek
rijst zijn beeld in mij op,
dan raak ik diep bewogen.
Ik móet mij over hem ontfermen
– spreekt de HEER.
Het zijn teksten om nog eens na te lezen, maar meer nog om je eigen te maken.
God is geen strandwacht maar een vader die redt
God is geen strandwacht die drenkelingen redt uit de golven. Een strandwacht doet dat omdat hij dat hoort te doen, dat is zijn plicht. Hij kan het vol overgave doen. Hij kan zijn leven er voor in zitten. Maar, hij blijft strandwacht en de mensen die hij redt badgasten. God is geen strandwacht. Hij is als een vader, die zijn kinderen redt uit de golven, met gevaar voor eigen leven. Een vader voelt heel iets anders, dan een strandwacht, wanneer zijn kinderen hardop zijn roepen negeren en verder de zee in zwemmen. Een vader voelt heel iets anders, dan een strandwacht, wanneer hij zijn eigen kinderen meegesleurd ziet worden.
Woorden om je eigen te maken zoals ze Jezus eigen waren
“Jij bent geliefd,” die woorden zegt God ook tegen Jezus. Tegen hem lijkt hij ze alleen maar intenser te zeggen.
Toen Jezus gedoopt werd in de Jordaan, riep God uit de hemel: “Jij bent mijn geliefde Zoon. In jou heb ik vreugde.” Wat zal dat met Jezus hebben gedaan? Zijn Vader zei het nog eens. Drie jaar later was Jezus met drie leerlingen op een berg. Opnieuw klonk die stem: “Dit is mijn geliefde Zoon. Luister naar hem.” Wat doet dat met je, wanneer God je zijn geliefde Zoon noemt?
Jezus heeft die woorden zich eigen gemaakt. Hij wist, dat hij Gods geliefde Zoon was. Hij vertelt een gelijkenis over een man die een wijngaard verpacht. De pachters betalen niet. De man stuurt boden en schuldeisers. De pachters betalen nog steeds niet. Ze mishandelen zelfs de mensen die gestuurd worden. Dan,” zegt Jezus: “stuurt de man zijn geliefde zoon naar hen toe.” Jezus wist zich geliefd.
Daarom durfde Jezus alles aan, wat zijn Vader van hem vroeg. Kon hij lijden en sterven. Hij wist: “Ik ben bemind door God zelf.” Hij wist: “Niets kan mij scheiden van zijn liefde.”
Dankzij Jezus zijn wij geliefde kinderen van God de Vader
Dankzij Jezus mogen wij elkaar ook aanspreken als geliefden van God. Zo spreekt Paulus de christenen in Rome aan.
Dankzij Jezus mogen wij ons zelfs geliefde kinderen noemen, kinderen van God de Vader. Zo spreekt Paulus de christenen in Efeze aan.
Dank zij Jezus mag u van u zelf zeggen: “Ik ben een geliefd kind van God de Vader.” Dat is toch iets om ondersteboven van te raken?
Ik ben geliefd
“Ik ben geliefd,” drie woorden maar, dat is de samenvatting van vanochtend. Heel eenvoudig, maar niet simpel.
Ik denk, dat het een van de meest intense dingen is die je als mens kunt beseffen: Zeg het eens in gedachten: “Ik ben geliefd door God de Vader.” Hoeveel mensen moeten niet huilen, wanneer ze horen: “Jij bent een geliefd kind van God”?
Wanneer we dit van onszelf zeggen of van een ander dan spelen we niet in op de emotie van een ander, hoe emotioneel het ook kan zijn. We herhalen wat God zelf over ons zegt. “Dank zij het offer van mijn zoon, zijn jullie mijn geliefde kinderen.”
Misschien lijken we wel op schoorsteenpijpen, van die lange bakstenen pijpen. Onderaan die pijpen brandt het vuur van Gods liefde, intens, warm, verzengend. Maar wij zitten ergens halverwege die pijp of misschien nog wel hoger. Daar is de hitte al veel minder. Misschien is onze schoorsteenpijp beschadigd en ontsnapt de hitte ergens onder ons. Misschien is een deel ingestort, blokkeren bakstenen een deel en is er nog maar een nauw kanaal over waardoor Gods liefde kan blazen.
Maar hoe beklemd wij ook zijn, Gods liefde wordt niet minder. Zijn vuur brandt. Af en toe wijst hij ons er op. “Kijk eens naar beneden. Dat is het vuur van mijn liefde dat brandt voor jou.”
En dit is de belofte: eens zal hij ons herstellen en zullen wij zijn kanalen van zijn volmaakte liefde.
Amen
